Ravindra Gambhirrao Sapkal College of Pharmacy Anjaneri, Nashik .
इकिगाई: दीर्घायुषि आणि आनंदी जीवनाचे जपानी रहस्य, ही कादंबरी लेखक हेक्टर गार्सिया आणि फ्रँक जारामिलो यांनी लिहिलेली आहे. या पुस्तकात जपानच्या ओकिनावासारख्या एक अद्भुत ठिकाणांतील दीर्घायुषी लोकांच्या जीवनशैलीवर प्रकाश टाकण्यात आले आहे. ओकिनावा द्वीपसमूहात असलेल्या जपानी लोकांचे जीवन आणि त्यांचे दीर्घ आणि आनंदी आयुष्य याबद्दल अनेक महत्त्वपूर्ण गुपिते या पुस्तकात उलगडली आहेत. हे गुपित म्हणजे इकिगाई.
“इकिगाई” हा एक जपानी शब्द आहे, जो जीवनाच्या उद्दिष्ट किंवा “आयुष्याचा अर्थ” असा अनुवाद करता येईल. जपानमध्ये इकिगाई म्हणजे जीवनातील उद्दिष्ट, कारण किंवा आनंद शोधण्याची प्रक्रिया मानली जाते. गार्सिया आणि जारामिलो यांनी या पुस्तकात इकिगाई तत्त्वज्ञानावर आधारित विविध गोष्टी स्पष्ट केल्या आहेत, ज्यामुळे आयुष्याला अधिक आनंददायक आणि दीर्घकाय बनवता येईल.
पुस्तकातील मुख्य विचार हे आहेत:
1. इकिगाईची ४ गोष्टी: आयुष्यातील तुमच्या उद्दिष्टाचे एक स्पष्ट समज असणे आवश्यक आहे. आयुष्याचं खरा आनंद मिळवण्यासाठी तुम्ही जे आवडता, जे तुम्ही चांगलं करता, जे जगाच्या गरजेच्या आहे आणि जे तुम्ही कर्तव्य म्हणून करता – हे सर्व एकत्र करण्याचा प्रयत्न करा. हे चार घटक म्हणजेच तुमचं इकिगाई असू शकते. आयुष्यात संतुलन आणि उद्दिष्ट साधण्यावर हे तत्त्व आधारित आहे.
2. दीर्घायुषी लोकांची जीवनशैली: ओकिनावामधील दीर्घायुषी लोकांचे जीवन हे साधेपणावर आधारित आहे. त्यांचे आहार, व्यायाम आणि मानसिकता सर्वांनी दीर्घ आणि निरोगी आयुष्य मिळवण्यासाठी मदत केली आहे. यामध्ये चांगली आहारवृद्धी, लहान गोल साधणं, स्ट्रेसमुक्त जीवन, आणि कुटुंब आणि समाजाशी मजबूत नाती जोडणं यांचा समावेश आहे.
3. सामाजिक कनेक्शन: पुस्तकात असे म्हटले आहे की, लोकांशी संवाद साधणे, आणि एकत्र काम करणं हे मानसिक आणि शारीरिक आरोग्याच्या दृष्टीने महत्त्वाचे आहे. ज्या लोकांची सामाजिक नाती मजबूत असतात, त्यांना लांब आणि निरोगी आयुष्य मिळण्याची शक्यता जास्त असते.
4. ज्येष्ठतेची कद्र करणे: जपानी संस्कृतीमध्ये ज्येष्ठांच्या अनुभवाचा आदर केला जातो. त्यांच्या ज्ञानाचे आणि मार्गदर्शनाचे महत्त्व जाणून त्यांचा आदर करणे हे दीर्घायुषी होण्यासाठी महत्त्वाचे ठरते.
5. रोजची साधी गोड गोष्टींमध्ये आनंद मिळवणे: पुस्तकात म्हटले आहे की, आनंद अनेकदा मोठ्या गोष्टीतून न आल्यापेक्षा, साध्या गोष्टींमध्ये असतो. नैसर्गिक सौंदर्याची कदर करणे, चहा पिणे, मित्रांसोबत वेळ घालवणे या गोष्टी जीवनाला आनंदित करतात.
निष्कर्षतः, इकिगाई जीवनातील उद्दिष्ट शोधण्याची, आनंद मिळवण्याची आणि दीर्घकाय होण्याची जपानी पद्धत आहे. हे पुस्तक आयुष्याच्या दृष्टीने एक गाइड म्हणून काम करते आणि व्यक्तीला आपले उद्दिष्ट शोधण्याची प्रेरणा देतं. जगण्याचे तत्त्वज्ञान साधे आणि शाश्वत असायला हवे, यावर प्रकाश टाकून, हे पुस्तक मनुष्याच्या आत्मविकसनात एक महत्त्वपूर्ण मार्गदर्शक ठरते.