महाराज्ञी येसूबाई

हे माझे आवडते पुस्तक आहे. प्राचीन काळी राजा शिवाजी महाराजांनी स्वराज्य बांधले आणि नंतर संभाजी महाराजांनी त्याचा विस्तार केला आणि मुघलांपासून त्यांचे रक्षण केले पण १६८९ मध्ये सुदैवाने औरंगजेबाने संभाजी महाराजांना पकडले. संभाजी महाराजांच्या मृत्युनंतर कोणीही बलवान आणि शक्तिशाली शासक शिल्लक राहिला नाही म्हणून राणी येसूबाईंनी राजाराम महाराजांना तिसरे छत्रपती बनवले आणि त्यांना आणि त्यांच्या पत्नी ताराबाईंना रायगड किल्ला सोडण्यास सांगितले. त्यानंतर येसूबाईंनी रायगडाचे रक्षण केले पण शेवटी औरंगजेबाने येसूबाई आणि तिच्या मुलाला आणि किल्ल्यावरील इतर लोकांना कैदी बनवले. येसूबाईंना ३४ वर्षे तुरुंगात ठेवण्यात आले. तिच्या मुलाचे नाव शिवाजी होते पण औरंगजेबाने ते शाहू केले म्हणून नाव बदलून त्याचे नाव शाहू ठेवण्यात आले. शाहू महाराज मोठे झाल्यावर आणि औरंगजेबाच्या मृत्युनंतर औरंगजेबाच्या मुलाने त्याला सोने आणि मनसबदारी देऊन दक्षिणेला पाठवले. पण येसूबाईंना फक्त तुरुंगातच ठेवण्यात आले. म्हणून शाहू महाराजांनी दख्खानकडे जाऊन मजबूत सैन्य गोळा केले आणि येसूबाईंना मुघलांच्या तुरुंगातून मुक्त केले आणि स्वराज्यात परत आणले. म्हणून राणी येसूबाई त्या राणींपैकी एक होत्या ज्यांनी आपले संपूर्ण आयुष्य स्वराज्य घडवण्यात घालवले.